Το διάβασα στην αυτοβιογραφία του πιο πετυχημένου αθλητή στην ιστορία των
Ολυμπιακών αγώνων, του Michael Phelps.
Με 28 ολυμπιακά μετάλλια, όταν ο Phelps μιλάει
οι υπόλοιποι ακούνε.
Είναι η φιλοσοφία του μοναδικού
προπονητή που είχε ποτέ (από την ηλικία των οκτώ δεν άλλαξε ποτέ
προπονητή) και συνοψίζεται στο εξής
:
Words are words,
explanations are explanations,
promises are promises,
but only performance is reality.
Δεν πιστεύω ότι υπάρχει αθλητής ή προπονητής που να μη λαμβάνει υπόψη του
την επίδοση στη προπόνηση ή στον αγώνα. Ακόμα και όταν προσπαθούμε να το
κρύψουμε με διάφορους τρόπους και για διάφορους λόγους, η πραγματικότητα είναι
μία : στην τοξοβολία ο αθλητής αξιολογείται με τους πόντους που ρίχνει.
Να ξεκαθαρίσω κάτι πριν πάμε στα ...βαθιά. Δεν απευθύνομαι σε αρχάριους
αθλητές με λιγότερο από τρία χρόνια
αγωνιστική εμπειρία, απευθύνομαι σε αυτούς που έχουν κάνει το "αγροτικό" τους και είναι έτοιμοι να "φάνε σίδερα" για να πάνε παρακάτω.
Κάθε νόμισμα έχει δύο πλευρές. Έτσι λοιπόν και στην τοξοβολία για το δίδυμο
αθλητής-προπονητής υπάρχουν αρκετοί τρόποι με τους οποίους μπορούμε
να δούμε τη σχέση μεταξύ τους.
Για τον αθλητή "ο coach είναι θεός". Ο αθλητής με
δική του επιλογή τον εμπιστεύεται απόλυτα, γιατί o coach τα ξέρει όλα, τα
βλέπει όλα και είναι ικανός για όλα. Και όλη αυτή η εμπιστοσύνη που δείχνει ο
αθλητής στον προπονητή του είναι προς όφελος δικό του (του αθλητή), και
αποδίδει πάντα. Μεταξύ δύο απολύτως
ισοδύναμων αθλητών, κερδίζει αυτός που εμπιστεύεται τον προπονητή του.
Για τον coach "o coach είναι άσχετος". Ο προπονητής
με δική του επιλογή αποφασίζει ότι δεν τα ξέρει όλα. Η προπονητική είναι
επιστήμη, και όπως κάθε επιστήμη εξελίσσεται διαρκώς, νέες ιδέες επιπλέουν,
νέοι μέθοδοι προπόνησης ανακαλύπτονται, καινούριες πληροφορίες, νέα υλικά. Τα
πιο σημαντικά ταλέντα ενός προπονητή, κατά
την άποψη μου, είναι δύο : βαθιά επικοινωνία με τον αθλητή και ανοιχτές κεραίες
για μεταφορά στην προπονητική ιδεών και μεθόδων από άλλα γνωστικά πεδία
(ψυχολογία, τεχνολογία, φιλοσοφία, παιδαγωγική, κοινωνιολογία κλπ).
Για τον αθλητή "o αθλητής είναι θεός". Όλα γίνονται για τον αθλητή. Προπονητής, γονείς,
καθηγητές, παράγοντες, διοίκηση του
αθλήματος, ακόμα και η πολιτεία υπάρχουν ώστε ο αθλητής να γίνει καλύτερος και
να φέρει επιτυχίες σε ατομικό και ομαδικό επίπεδο. Οποιοσδήποτε από το
περιβάλλον του αθλητή δεν συμμερίζεται τα παραπάνω, είναι εμπόδιο. Και τα
εμπόδια ο αθλητής, με τη βοήθεια των ανθρώπων που τον στηρίζουν, τα προσπερνά
εύκολα ή δύσκολα. Για τον αθλητή που έχει στόχο την κορυφή, τίποτα δεν είναι
αδύνατο.
Για τον coach "o αθλητής είναι άσχετος". Είναι άσχετος όμως μόνο στην προπόνηση. Στην
προπόνηση ο αθλητής κάνει αυτό που τον συμφέρει περισσότερο: "κεφάλι
κάτω", ακούει τις οδηγίες του προπονητή του και προσπάθεια στο 100% χωρίς πολλά λόγια και
σκέψεις. Actions speak louder than words. Τα λόγια είναι για μετά την
προπόνηση. Στον αγώνα όλη την εμπιστοσύνη που δείχνει ο αθλητής προς τον
προπονητή, την εισπράττει πολλαπλάσια από τον προπονητή του γιατί και αυτός τον
εμπιστεύεται, απόλυτα. Άλλωστε ο στόχος είναι κοινός : η καλύτερη δυνατή
επίδοση.
Για τον αθλητή "η προπόνηση του αθλητή είναι σημαντική". Ότι και να γίνεται στην υπόλοιπη
ζωή, ο αθλητής δεν το μεταφέρει ποτέ στην προπόνηση. Ανεξάρτητα από τα
προβλήματα, τις δυσκολίες και τις υποχρεώσεις που έχει ο καθένας από το δίδυμο
αθλητή-προπονητή, οι ώρες της προπόνησης είναι ιερές. Τίποτα δεν εισβάλλει στην
προπόνηση. Focus, για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους. Το καλό αποτέλεσμα, έρχεται με την καλή προπόνηση.
Για τον coach "η προπόνηση του αθλητή είναι ασήμαντη". Αυτό που πραγματικά μετράει δεν
είναι το περιεχόμενο της προπόνησης καθαυτό, αλλά ο τρόπος με τον οποίο
γίνεται. Ο καλύτερος σχεδιασμός ενός προπονητικού προγράμματος, οι
αναλυτικότερες οδηγίες, η επιμονή στη λεπτομέρεια και οτιδήποτε άλλο
χαρακτηρίζει μια προπόνηση πετυχημένη, είναι ασήμαντα αν ο αθλητής δεν
εκτελέσει σωστά με καρδιά και μυαλό. Δεν
είναι απαραίτητο ο προπονητής να εξηγήσει τα τι, τα πώς και τα γιατί ενός
προπονητικού προγράμματος. Ο ρόλος του
προπονητή είναι να σχεδιάζει, ο ρόλος του αθλητή είναι να προσπαθεί. Τα οφέλη
ενός σωστά σχεδιασμένου προπονητικού προγράμματος ο αθλητής θα τα εισπράξει,
είτε σαν επίδοση είτε σαν επιτυχίες. Αργά ή γρήγορα, θα τα εισπράξει.
Για τον coach "οι στόχοι είναι ασήμαντοι". Είναι ασήμαντοι όταν ο αθλητής δεν πιστεύει ότι μπορεί
να τους πετύχει. Είναι ασήμαντοι όταν ο αθλητής δεν προσπαθεί με όλες του τις
δυνάμεις, σωματικές και ψυχικές, να τους πετύχει. Είναι ασήμαντοι όταν ο
αθλητής δεν δεσμεύεται απέναντι στους στόχους του που αυτός επέλεξε. Καλές οι προθέσεις και οι επιθυμίες,
αλλά δεν είναι αρκετές. Χρειάζεται κάτι παραπάνω. Χρειάζεται εμπιστοσύνη στην
προσπάθεια που καταβάλλει, στην ικανότητά του ότι θα τα καταφέρει και οι
άνθρωποι που τον στηρίζουν στην προσπάθειά του είναι πάντα δίπλα του
ανεξαρτήτως προσωρινών δυσκολιών. Pain is temporary, victory is forever γράφει
ένα από τα αγαπημένα μου μπλουζάκια.
Για τον αθλητή "οι στόχοι είναι σημαντικοί". Είναι σημαντικοί γιατί δίνουν στον αθλητή
κατεύθυνση, δομή και προοπτική στην προσπάθεια. Και οι στόχοι πρέπει να είναι S.M.A.R.T. Specific,
Measurable, Achievable, Realistic, Time targeted. Στόχοι συγκεκριμένοι, μετρήσιμοι, εφικτοί,
ρεαλιστικοί και με χρονική στόχευση.
Οι αγώνες κάνουν τον αθλητή καλύτερο όταν έχει συγκεκριμένους στόχους. Αν συμμετέχει για να "περάσει καλά", να "αποκτήσει εμπειρία" ή για
να "γνωρίσει φίλους", μάλλον κάτι δεν έχει καταλάβει σωστά. Οι
αγώνες από την πλευρά του προπονητή έχουν πάντα στόχους. Και οι στόχοι από την
οπτική του προπονητή μπορεί να έχουν πολλά "χρώματα". Ανεξάρτητα από
το αποτέλεσμα του αγώνα, η άποψη του προπονητή είναι σημαντική γιατί αυτός
μπορεί να δει τη μεγαλύτερη εικόνα. Υπάρχουν αγώνες που η αίσθηση του αθλητή
δεν συμβαδίζει με τα συμπεράσματα του προπονητή. Εμπιστέψου τον προπονητή.
Το αποτέλεσμα του αγώνα είναι η μόνη πραγματικότητα. Η κορύφωση της
προσπάθειας του κάθε αθλητή είναι ο αγώνας. Ο προπονητής αναγνωρίζει την προσπάθεια που καταβάλλει στην προπόνηση και το ταλέντο του να συντονίζει της υποχρεώσεις της καθημερινότητάς με την επιδίωξη
υψηλών στόχων. Αναγνώριση, δόξα, επιτυχίες και αποδοχή ο αθλητής θα εισπράξει μόνο με τις επιδόσεις του σε
αγώνες.
Αν νοιώθεις ότι όλα τα παραπάνω είναι too much, μην ανησυχείς, θα στο
κρατήσω απλό : Κάνε την προσπάθειά σε κάθε προπόνηση στο μέγιστο των
ικανοτήτων σου με εμπιστοσύνη στον εαυτό σου και τον προπονητή σου. Οπλίσου με
υπομονή, πείσμα, επιμονή και αισιοδοξία. Θα έρθει η σειρά σου...

No comments:
Post a Comment